{"id":7683,"date":"2024-02-02T10:30:45","date_gmt":"2024-02-02T10:30:45","guid":{"rendered":"https:\/\/www.goiberia.com\/?p=7683"},"modified":"2024-02-11T11:05:05","modified_gmt":"2024-02-11T11:05:05","slug":"hiszpanska-galicja-i-dialekt-galego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/hiszpanska-galicja-i-dialekt-galego\/","title":{"rendered":"Odkrywanie hiszpa\u0144skiej Galicji i j\u0119zyka &#8220;galego&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<p>Wybieraj\u0105c na cel podr\u00f3\u017cy hiszpa\u0144sk\u0105 Galicj\u0119, spodziewa\u0142am si\u0119 znale\u017a\u0107 miejsce wyj\u0105tkowe. Przez lata mieszkania na po\u0142udniu, zagl\u0105da\u0142am na mapie na p\u00f3\u0142nocne kra\u0144ce Iberii, z nadziej\u0105, \u017ce kiedy\u015b uda si\u0119 tam pojecha\u0107. Sporo si\u0119 s\u0142ysza\u0142o relacji, chocia\u017cby z wakacji znajomych <em>Andaluz\u00f3w<\/em>, \u017ce zimno tam i wieje, ale zielono, spokojnie i mocno tam pi\u0119knie wsz\u0119dzie&#8230; W ko\u0144cu i my zasiedli\u015bmy za stery naszego <em>domolotu<\/em> i pop\u0119dzili\u015bmy na p\u00f3\u0142noc zatapiaj\u0105c si\u0119 w zatokach, wyspach, rzekach, lasach, wioskach, miastach, zjawiskowych pla\u017cach, \u015bwi\u0119tym spokoju&#8230; i j\u0119zykach p\u00f3\u0142nocy Iberii. <\/p>\n\n\n\n<p><em>O miejscach odwiedzonych w Galicji pisz\u0119 w zak\u0142adce menu g\u0142\u00f3wnego &#8211; <a href=\"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/category\/podroze-po-iberii\/hiszpania\/galicia\/\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/category\/podroze-po-iberii\/hiszpania\/galicia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Galicia<\/a>.<\/em> (b\u0119d\u0119 dodawa\u0107 na bie\u017c\u0105co, troch\u0119 mam tych pin\u00f3w, za to &#8230; czasu brakuje&#8230;)<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>Mieszka\u0144cy Galicji pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 dialektem galego, kt\u00f3ry brzmi jak pomieszanie j\u0119zyk\u00f3w hiszpa\u0144skiego i portugalskiego&#8230; <\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Galego, \u017ar\u00f3d\u0142o j\u0119zyka portugalskiego<\/h2>\n\n\n\n<p>J\u0119zyk galicyjski, znany r\u00f3wnie\u017c jako &#8220;galego&#8221;, ma swoje korzenie w IX wieku. Powsta\u0142 on jako konsekwencja ewolucji \u0142aciny, kt\u00f3ra rozprzestrzeni\u0142a si\u0119 w regionie <strong>Gallaecii<\/strong> podbitej przez Rzymian, na bazie istniej\u0105cych w\u00f3wczas j\u0119zyk\u00f3w celtyckich i ich odmian. Na jego kszta\u0142towanie si\u0119 w p\u00f3\u017aniejszych latach wp\u0142yn\u0119\u0142y j\u0119zyki r\u00f3\u017cnych lud\u00f3w, kt\u00f3re osiedla\u0142y si\u0119 na terytorium Galicji, w tym germa\u0144skich Sweb\u00f3w, Wizygot\u00f3w, a w mniejszym zakresie r\u00f3wnie\u017c Arab\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Linguistic_map_Southwestern_Europe-en.gif#\/media\/File:Linguistic_map_Southwestern_Europe-en.gif\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/a\/ab\/Linguistic_map_Southwestern_Europe-en.gif\" alt=\"Linguistic map Southwestern Europe-en.gif\" height=\"600\" width=\"806\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" style=\"--smush-placeholder-width: 806px; --smush-placeholder-aspect-ratio: 806\/600;\"><\/a><\/p>\n\n\n\n<p>W \u015bredniowieczu, od XII do XIV wieku, j\u0119zyk galicyjski by\u0142 uznawany za j\u0119zyk ludzi wykszta\u0142conych i s\u0142u\u017cy\u0142 jako rodzaj j\u0119zyka literackiego dla ca\u0142ej chrze\u015bcija\u0144skiej cz\u0119\u015bci P\u00f3\u0142wyspu Iberyjskiego. W tym okresie powsta\u0142y w nim r\u00f3\u017cne dzie\u0142a literackie, w tym poematy kr\u00f3la Alfonsa X M\u0105drego. W wyniku zmian politycznych, takich jak od\u0142\u0105czenie si\u0119 hrabstwa <strong>Portucale<\/strong> od Galicji, wyodr\u0119bni\u0142 si\u0119 z niego j\u0119zyk portugalski, kt\u00f3ry zacz\u0105\u0142 rozwija\u0107 si\u0119 ju\u017c samodzielnie.<\/p>\n\n\n\n<p>Wsp\u00f3\u0142czesny galicyjski jest mocno zhispanizowany, a jego u\u017cywanie do\u015bwiadczy\u0142o destrukcyjnego procesu wypierania przez j\u0119zyk kastylijski, kt\u00f3ry zintensyfikowa\u0142 si\u0119 w czasach dyktatury frankistowskiej. Mimo to, od lat 80. XX wieku, kiedy to Parlament Galicji uchwali\u0142 Ustaw\u0119 o normalizacji j\u0119zyka galicyjskiego, podj\u0119to dzia\u0142ania na rzecz jego ochrony i promocji. <\/p>\n\n\n\n<p><strong>Szacuje si\u0119, \u017ce 88% mieszka\u0144c\u00f3w Galicji pos\u0142uguje si\u0119 j\u0119zykiem galicyjskim stale lub okazjonalnie, a rozumie go a\u017c 94% populacji tego regionu. <\/strong><\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p>Ciekawostk\u0105 jest, \u017ce jedna z najstarszych granic w Europie dzieli populacje, kt\u00f3re po 800 latach separacji nadal s\u0105 w stanie rozmawia\u0107 bez wi\u0119kszego wysi\u0142ku&#8230;<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n<p>Podr\u00f3\u017cuj\u0105c po Galicji, natychmiast rzuca si\u0119 w oczy i uszy, jak bardzo j\u0119zyk galicyjski jest obecny w codziennym \u017cyciu. Wsz\u0119dzie wok\u00f3\u0142 s\u0142ycha\u0107 jego brzmienie &#8211; od rozm\u00f3w na ulicach po og\u0142oszenia w sklepach, reklamy i szyldy. Jego obecno\u015b\u0107 \u015bwiadczy o silnym przywi\u0105zaniu mieszka\u0144c\u00f3w do swoich korzeni, co w epoce globalizacji robi wra\u017cenie. Jest co\u015b wyj\u0105tkowego w pr\u00f3bach porozumiewania si\u0119, nawet je\u015bli wymaga to gest\u00f3w i zmagania si\u0119 z nowymi s\u0142owami. Te chwile, cho\u0107 czasami zabawne i pe\u0142ne nieporozumie\u0144, s\u0105 istot\u0105 podr\u00f3\u017cowania, do\u015bwiadczania r\u00f3\u017cnorodno\u015bci i odkrywania nowych kultur.<\/p>\n\n\n\n<p>W Galicji, i nie tylko, nawet je\u015bli nasza znajomo\u015b\u0107 j\u0119zyka panuj\u0105cego na danym obszarze ogranicza si\u0119 do kilku podstawowych fraz, starajmy si\u0119, to w\u0142a\u015bnie te momenty, gdy wychodzimy poza swoj\u0105 stref\u0119 komfortu, sprawiaj\u0105, \u017ce sytuacje zapisuj\u0105 si\u0119 na d\u0142ugo na naszym dysku twardym. <\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\ud83c\udfb5<\/strong> <strong>Troch\u0119 muzyki w j\u0119zyku portugalskim, europejskim:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<iframe width=\"100%\" height=\"450\" data-src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/NKJw9Zaqw3s?si=d5k4XY45CCzOHe85\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" data-load-mode=\"1\"><\/iframe>\n\n\n\n<iframe width=\"100%\" height=\"450\" data-src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/VPhMj1ETf7I?si=I8CioqKS6vefWPUV\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" data-load-mode=\"1\"><\/iframe>\n\n\n\n<p>\ud83c\udfb5 <strong>A tu przyk\u0142ad galego:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<iframe width=\"100%\" height=\"450\" data-src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/XflXP8T_1Dg?si=QlG7uSoi0vLyxCVE\" title=\"YouTube video player\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" allowfullscreen src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" data-load-mode=\"1\"><\/iframe>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wybieraj\u0105c na cel podr\u00f3\u017cy hiszpa\u0144sk\u0105 Galicj\u0119, spodziewa\u0142am si\u0119 znale\u017a\u0107 miejsce wyj\u0105tkowe. Przez lata mieszkania na po\u0142udniu, zagl\u0105da\u0142am na mapie na p\u00f3\u0142nocne kra\u0144ce Iberii, z nadziej\u0105, \u017ce kiedy\u015b uda si\u0119 tam pojecha\u0107. Sporo si\u0119 s\u0142ysza\u0142o relacji, chocia\u017cby z wakacji znajomych Andaluz\u00f3w, \u017ce zimno tam i wieje, ale zielono, spokojnie i mocno tam pi\u0119knie wsz\u0119dzie&#8230; W ko\u0144cu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7720,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[253,79,89,257,96,91],"tags":[271,270,269,272,273],"class_list":["post-7683","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-galicia","category-hiszpania","category-lifestyle","category-norte","category-podroze-po-iberii","category-portugalia","tag-galego","tag-jezyk-galicyjski","tag-jezyk-portugalski","tag-jezyki-iberii","tag-kultura"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7683","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7683"}],"version-history":[{"count":42,"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7683\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7839,"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7683\/revisions\/7839"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7720"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7683"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7683"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.goiberia.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7683"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}